Tuyến tiền liệt (TTL) là một bộ phận rất nhỏ, nằm ngay dưới bọng đái và trước trực tràng của nam giới. Khi mới sinh thì TTL nặng khoảng vài gram nhưng đến tuổi trưởng thành do tác động của nội tiết tố nên có trọng lượng khoảng 20 gram... Chức năng của TTL đa số là sản xuất ra tinh khí để chuyên chở tinh trùng.
Thông thường tuổi càng cao thì TTL càng to ra nên gọi là phì đại TTL (u xơ TTL, bướu lành TTL). Đây là hiện tượng sinh lý thường nhật của sự lão hóa cơ thể. Tuy nhiên làm thế nào để biết TTL có vấn đề?
Ảnh hưởng của phì đại tuyến tiền liệt
Sự phì đại TTL chèn ép niệu đạo (ống tiểu) và gây nên những rối loạn về đi tiểu. Khi phát triển lớn, u xơ sẽ gây chèn lấn làm bế tắc ống tiểu và đôi khi còn kèm đau khi tiểu tiện. Đây là lúc TTL có thể bệnh nên mọi người cần phải chú ý.
Khi nào tuyến tiền liệt có vấn đề?
Thông thường những người cao tuổi bị phì đại TTL sinh lý do tuổi tác, nếu chỉ thấy những dấu hiệu nhẹ như hay tiểu tiện nhiều hơn so với thời trẻ thì chưa phải là bệnh nên không cần phải điều trị. Tuy nhiên nếu thấy xuất hiện các dấu hiệu như: tiểu gấp, đêm phải đi tiểu nhiều lần, phải rặn khởi động, tia nước tiểu yếu, tiểu xong có cảm giác là tiểu chưa hết, phải đi tiểu lại trong vòng chưa đầy 2 giờ, khó đi tiểu, tiểu đau buốt... thì đó là dấu hiệu bệnh lý nên cần phải đi khám ở thầy thuốc chuyên khoa tiết niệu ngay. Khi khám thì bác sĩ có thể khám bằng cách dò xét trực tiếp trực tràng, siêu âm, chụp hình hệ niệu có cản quang, làm các xét nghiệm tổng quát để đánh giá tình trạng chung của người bệnh.
Các biến chứng có thể gặp của bướu lành tính TTL: Sỏi bóng đái, nhiễm trùng niệu tái đi tái lại, bí tiểu mạn tính, suy giảm chức năng thận... và có thể suy thận.
Điều trị bệnh tuyến tiền liệt thế nào?
Sau khi bệnh nhân được khám, làm xét nghiệm và chẩn đoán thì thầy thuốc sẽ cho biết là nên điều trị nội khoa hay phải giải phẫu (dùng thuốc hay mổ). Ngày nay có nhiều loại thuốc giúp cải thiện đáng kể tình trạng rối loạn đi tiểu của người bệnh, cũng như có nhiều phương pháp can thiệp ngoại khoa. Nói chung là tùy theo thể trạng người bệnh, kích tấc bướu và bướu có gây biến chứng gì lên đường tiết niệu hay chưa... mà thầy thuốc sẽ có hướng điều trị phù hợp.
Một điều cần lưu ý đối với người cao tuổi (từ 45 tuổi trở lên) rằng, bướu lành TTL là căn bệnh không thực sự hiểm nguy nhưng muốn điều trị hiệu quả, tránh biến chứng... thì người bệnh cần phải đi khám thầy thuốc thật sớm khi thấy có những triệu chứng như kể trên. Tuyệt đối không nên tự mua thuốc và tự điều trị ở nhà khiến bệnh càng nặng hơn, thậm chí còn hiểm nguy đến sức khỏe và tính mạng. Vì thực tiễn hiện nay, ngay cả khi đã mắc bệnh ung thư tuyến tiền liệt nhưng nếu được phát hiện sớm, điều trị kịp thời theo hướng dẫn của thầy thuốc thì người bệnh vẫn có thể kéo dài tuổi thọ.
BS. nhân gian Tài
|
|
|
|
